Skip to main content

Dairies -2

मृत्यु आभास -2

मई 1997मा मेरो ट्रान्सफरको आदेश आयो सिम्फेडबाट पर्यटन विभाग। पर्यटन विभागको एक महिला अधिकारी मेरो ठाउँमा स्थान्तरण भएकी थिई। सिक्किम सानो ठाउँ र सरकारी अधिकारीहरूका सख्या सीमित रहेको कारण धेरै जस्ता व्यक्तिगत चिनाजाना रहेका हुन्छन् । यी महिला अधिकारी पनि मेरो परिचित नै थिई। सिक्किममा स्थान्तरन हुनेहरू प्राय मासान्त पर्खिन्छन। मैले पनि त्यसै गरिरहेको थिएँ । जुन महिनामा पर्यटन विभाग जाने विचार गरिरहेको थिएँ । मई महिनाको अन्त्यतिर उक्त महिला अधिकारी आफ्नो साथी ( उक्त साथी पनि पर्यटन विभागमा एक अधिकारी नै थिइन् ) लिएर आई। दुवै परिचित । क्षेमकुशल पछि साथी अधिकारी केही आतकिंत भाव बनाएर भनी " दाज्यु ( सिक्किमेली भोटयाको लवजमा दाज्यु शब्दको उच्चारण फरक हुन्छ द मा ह जोडेर द्हाजु भने जस्तो हुन्छ )यसलाई यहाँ नआउनु भनेको छ रिम्पुछेले"। मैले सोधेँ कुन रिम्पुछेले त्यसो भन्यो। सिक्किममा भोटिया समुदायका सबै सदस्यहरू आफ्नो कुनै पनि कार्य गर्न अघि रिम्पोछे , टुल्कु वा कुनै त्यस्तै उच्च कोटिको लोबेन वा लामालाई आफ्नो ची(जोखाना) हेराउँछ। घर बनाउँदा , घर सर्दा, बसाई जादा, कुनै नयाँ नियुक्ति लिँदा, परदेश जाँदा , स्वास्थ्य उपचारको निम्ति टाढो जाँदा जस्ता विषयहरूमा ची नहेराई उनीहरू कुनै कदम चाल्दैनन्। यस महिला अधिकारी पनि भोटिया समुदायकी थिइन। यसैले गान्तोक देउरालीमा स्थित सिक्किमको एक शीर्ष रिम्पोछेलाई ( जो सिक्किममा निङ्मामापा सम्प्रदायको शीर्षस्थ रिम्पोछे हुनुनुहन्छ) आफ्नो ची देखाउन गएकी रहिछ। रिम्पोछेले बताउनु भएछ यस स्थान्तरन उसको निम्ति घातक छ र स्वीकार्न नहुने बताउनु भएको रहेको रहेछ। यसैले उ चिन्तित थिई। तर त्यतिबेला उसले मलाई भनी सिएम साहबले ( पूर्व मुख्य मन्त्री पवन चामलिइ) मलाई राम्रो होस भनेर यो ट्रान्सफर गरेको हो। सिएम साहबको हुकुम कसरी नमान्नु । मेरो एमएलए साहबले पनि मलाई फोन गरेर बधाई दियो । अन्त्यमा उसले भनी दाज्यु मलाई अलिक समय दिनोस म विचार गर्छु र जोइन गर्छु ।
लगभग बीस बाईस दिन पछि उ आई र मलाई भनी दाज्यु मैले सिक्किमको सबै ठुलोठूलो गुम्बाहरूमा पुजा गरेँ। सबै लामाहरूले भने अब मेरो नराम्रो ग्रह टर्यो। सबै शाम्य भएको छ र यहाँ जोइन गरे अब केही हुदैन राम्रै हुन्छ ।
यो भनेकी केही दिनमा मेरो कार्यलय कार्यभर सम्हाली। 
मैले सधैं झै कुनै ची जोखाना बार तिथि केही नबिचारी पर्यटन विभाग गई आफ्नो जिम्मेवारी ग्रहण गरेँ।
लगभग एक वर्ष पछि एउटा हल्ला फैलियो उक्त महिला अधिकारी लापता भइन भनेर ।
फेरि समाचार फैलियो  जंगल उनको विक्ष विक्षत शरीर भेटियो। घाँस दाउरा जगंल जाँदा उनीहरूले जगंली जन्तुले आधा शरीर नष्ट गरेको अवस्थामा उसको मृत शरीर भेटेका थिए । एक साझँ आफ्नो घर जाँदा रातको समय उसको गाडी दुर्घटनाग्रस्त भएछ। भीरबाट धेरै मुनि झरेको हुनाले र राती भएको कारणले कसैले देखेनन्। ड्राइभर र उक्त महिला अधिकारी दुवैको मृत्यु भइसकेको थियो।

निकै समय पछि मैले एक अर्को महिला अधिकारी भेटे जो मृतककी परिचित थिइन । उनले बताइन् बाटोमा आफ्नो गाडीमा गान्तोकतिर आउँदै गर्दा त्यो अधिकारीलाई देखिन र हात हल्लाइन  एकअर्कालाई । तर गान्तोक आएर थाहा पाइन् उक्त महिला दुई तीन दिन अघि नै परलोक भइसके भनेर । यो थाहा पाउनेसाथ उनलाई अत्यधिक भय भयो । यसैले त्यो डर भगाउन पास्टर ( यो महिला ख्रिष्टान भएकी कारण ) , बुम्थिङ्ग, फेदाङ्गमा, झाक्री, लामा सबैबाट उपचार गरिन। उनले पछि भनेकी थिइ मलाई त्यो घटनाले कोही कोही बेला अझ पनि आङ सिरिङ्ग हुने गरि डर लाग्छ।

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

अगमसिहं गिरी (युद्ध र योद्धा ) आलोचना

             युद्ध र योद्धा : एक पठन                          पेम्पा तामङ      अगमसिहं गिरी भारतीय नेपाली साहित्यमा सर्वाधिक चर्चामा रहेको कवि हो। उनलाई मूलतः स्वछन्दतावादी कवि र जातीय कवि भनेर आलोचकहरूले चिनाएका छन भने कही कही अस्तित्ववादी भनी परिचय दिएको छ। उनका प्रारम्भिक कविताहरू भावनात्मक र करुणामय थिए यसैले उनलाई दुखवादी पनि भनिएको  हो। गिरीका कविताहरू आम चलनको भाषामा लेखिएका र प्रतीक र बिम्वको जडान थोरै रहेका छन। सरल , सहज र बोधगम्य रहेको हुनाले आम पाठकबीच लोकप्रियता बडी रहेको थियो। जीवन , मृत्यु , दुख , बिरह उनका कविताको भावलहरी रहेको छ। कल्पनाको निर्बाध उडान र जीवन परान्मुख रहेको मानिन्छ। जीवनलाई यसरी हेर्ने दृष्टि छायावाद र स्वछन्दतावा भनेर चिनिन्छ। हुनत छायावाद र स्वछन्दतावाद यी बाहेक अन्य पनि हुन। स्वच्छन्दतावादको प्रवर्तक विलियम वर्डस्वर्थको लेखन सिद्धान्त कविताको भाषा आम मानिसको बोलीको शैलीमा हु...
Post a Comment
Read more

Circle of Karma -Bhutanese novel review

Circle of Karma   Authored by Kunzang Choden, a native of a small village in Bumthang District in  north-central Bhutan, Circle of Karma is the first English novel to emerge from the land of the druk (Bhutan),   the mythical dragon. Published in 2005, the novel instantly courted fame far and wide, and has since been translated into several languages. The novel had been short listed for the prestigious Elle Prix des Lectrices too. Choden was born in the year of the druk , or the year of the dragon, corresponding to 1952 in the Gregorian calendar. Since Choden was born into a prosperous family, her parents sent her to a convent school in Kalimpong when she was nine years of age. Choden recounts the initial difficulty she encountered in the school because, as is prevalent in Bhutan, she did not have a surname attached to her first name. Moreover her father’s name was Kunzang Dorje and the Reverend Mother of her school refused to believe that the father an...
Post a Comment
Read more

Poetry of Puja Upadhyay

             दुई शब्द भूमिकाको                           पेम्पा तामङ      नेपाली साहित्यमा सर्वाधिक लोकप्रिय विधा कविता हो र सर्वाधिक रचना यसैमा देखिन्छ। कविता एक यस्तो विधा पनि हो  जसले कवि अनि रसिक दुवैलाई आकर्षित गराउँछ। कविलाई अनिवर्चनीय आनन्द बोध गराउँदछ कविता सृजनामा। यसैले पनि कवि शब्द सुधाको धारा बहाउन चञ्चल रहन्छ। हुनत कविता व्यक्ति र समाजमा जोडिने एक सेतु पनि हो। नेपाली कविताको पहिलो कविता मानिने सुवानन्ददासको लेखनलाई हेर्नु हो भने कविता एउटा त्यस्तो सशक्त माध्यम हो जसको सहाराले एक निरीह व्यक्ति सर्वशक्तिमानसित  संवादमा रहनुसक्दछ।   कुनै पनि कविताले व्यक्तिलाई एकदेखि अनेकमा पुर्याउने क्षमता राखेको हुन्छ। कविता एक परम्परा निर्वाह हो। कुनै पनि कवि अनेकौं पुस्ताको प्रतिविम्ब हुन्छ , चाहे त्यो रूपमा होस , विचार वा दर्शनमा होस या फेरि फगत भाषिक परम्परामा। तर कुनै कविताले परिचय त्य...
Post a Comment
Read more